Lastikler, aracınızın yolla olan tek bağlantı noktasıdır ve sürüş güvenliğinde hayati öneme sahiptir. Doğru lastik seçimi, düzenli hava basıncı kontrolü, mevsimsel değişim ve rotasyon, yakıt tüketimini, yol tutuşunu ve fren mesafesini doğrudan etkiler. Patlak lastiğe yama mı yapılır, mantar mı takılır, yoksa değişmeli mi? Yanak delinmeleri asla tamir edilmez! Run-flat lastikler (patlak gider) ile 80 km hızla 80 km daha gidebilirsiniz. Ancak tamiri yapılamaz. Doğru hava basıncı, lastik ömrünü %25 uzatır, yakıt tasarrufu sağlar, kaza riskini azaltır. Basıncınızı haftada bir kontrol edin.
TWI'ları bulmak için lastiğin yanağındaki 'TWI' veya '∆' (üçgen) işaretine bakın. Her lastikte 6-8 adet TWI bulunur. TWI seviyesine gelmiş lastik, yasal sınırdadır ama güvenli değildir. Düzensiz aşınma tespit ederseniz, lastikçiye gidin. Önce rotasyon ve balans yapılır. Sorun devam ediyorsa, rot ayarı (ön düzen) veya süspansiyon kontrolü yaptırın. Düzensiz aşınan lastik değiştirilmelidir. Her 6 ayda bir (klima sezonu öncesi ve kış öncesi) lastiklerinizi kontrol ettirin: sırt derinliği, hava basıncı, yanak çatlakları, kabarma, üretim tarihi. Güvenli sürüş için lastiklerinize iyi bakın, hayat kurtarır. Lastik sırt derinliği (profil derinliği), suyun tahliyesi ve yol tutuşu için hayati önem taşır. Derinlik azaldıkça, özellikle ıslak zeminde patinaj yapma (akvaplaning) riski artar. Akvaplaning, lastiklerin suyu tahliye edememesi sonucu su üzerinde kayması, direksiyon ve fren kontrolünü kaybetmesidir.
Lastiğinizin üretim tarihine bakın (DOT numarası, örneğin '3522' 2022'nin 35. haftası - Ağustos sonu). Lastik yanağında, oval içinde 4 rakam. İlk iki rakam hafta (01-53), son iki rakam yıl (22=2022). Üç ana lastik türü vardır: Yaz lastiği: 7°C üzerinde kullanılmak üzere tasarlanmıştır. Daha sert hamur (sıcakta iyi yol tutuşu), daha az oluk (sırt kanalı) ve daha fazla yol tutuşu (kuru zeminde).
Her 10.000 km'de bir (veya her yağ değişiminde) rotasyon yaptırın. Rotasyon yapılmazsa, ön ve arka lastikler farklı aşınır (önler 25.000 km'de biter, arkalar 50.000 km'de biter). Düzensiz aşınma (dişli, tırtıklı, testere dişi) oluşabilir. Lastik takıldıktan sonra (yeni lastik), rotasyon sonrası veya direksiyonda titreşim hissettiğinizde balans yaptırın. Ayrıca janta darbe aldıysanız (kasis, çukur) balans bozulur. Rotasyon ve balans, lastik ömrünü %30-40 uzatır (20.000 km yerine 30.000 km). Lastikçiler, bu işlemleri ücretli (100-200 TL) veya lastik satın alırsanız ücretsiz yapar. Ayrıca lastiklerde hava basıncı kontrolü de yapılır. Balans (dengeleme): Lastiğin tekerlek jantı ile birlikte, dönerken titreşim yapmaması için ağırlık merkezinin ayarlanmasıdır. Her lastik-jant kombinasyonu, üretimden dolayı tam dengeli değildir.
Haftada bir kontrol edin (en az ayda bir). Sıcaklık değişimleri (gece-gündüz, mevsim geçişleri) basıncı etkiler. Her 10°C sıcaklık düşüşünde basınç 1 psi düşer (örneğin: yazın 35°C, kışın 5°C, fark 30°C, basınç 3 psi düşer). Soğuk lastikte (aracın en az 1-2 saat hareket etmediği, güneş görmeyen) ölçün. Sıcak lastik (uzun yol sonrası) basıncı %20-30 daha yüksek gösterir, yanıltıcı. Yüksek basınç (45 psi üzeri): Lastiğin sırtı şişer (ortası daha dışarı çıkar), yol tutuşu azalır (özellikle ıslak zeminde temas alanı küçülür). Fren mesafesi uzar, sürüş konforsuzlaşır (tümseklerde sert). Düşük basınçta yakıt tüketimi artar (daha yüksek yuvarlanma direnci, motor daha çok çalışır). Lastiğin dış kenarları (omuz) aşınır. Direksiyon ağırlaşır, yol tutuşu kötüleşir.
Lastikte birden fazla delik varsa (3 veya daha fazla, delikler birbirine yakın). Delik, lastiğin sırt bloğunun kenarında (çıta arası) değil de, sırt oluğunun içindeyse tamir edilebilir. Mantar (plug): dışarıdan, deliğe kauçuk mantar sokulur (acil durum, sızdırmazlık için). Ancak mantar tek başına yeterli değildir, hava kaçırabilir. En iyisi yama + mantar kombinasyonudur (soğuk vulkanizasyon). Patlak tamiri, güvenli sürüş için bir ömür boyu (lastiğin ömrü kadar) yeterlidir. Ancak, tamir edilen lastik, yüksek hızlarda (üreticinin belirttiği hız sınıfının üzeri, örneğin V sınıfı 240 km/h ise, 200 km/h altı) kullanılmamalıdır.
İstanbul / Üsküdar bölgesinde diğer hizmetler