Bu rehber sayesinde, akü bitmesi, alternatör arızası, marş motoru sorunları ve ECU arızalarını teşhis edebileceksiniz. Oto elektrik tamir fiyatları 2024: Akü değişimi 1.500-3.000 TL, alternatör tamiri 1.500-4.000 TL, marş motoru tamiri 1.000-3.000 TL, ECU tamiri 2.000-6.000 TL. Far, sinyal, stop lambaları çalışmıyorsa, önce sigortaları kontrol edin. Sigorta atmışsa, yenisiyle değiştirin.
Stop lambaları yanmıyor (fren lambası): Lamba patlak. Stop anahtarı (fren pedalının üstünde, brake pedal switch) bozulmuş (pedala basınca kontak yapmıyor). Multimetre ile test edin, değiştirin. Lamba değişimi (özellikle xenon (HID) veya led lambalar) dikkat gerektirir: Xenon lambalarda yüksek voltaj (20.000V+) vardır, amplifikatör (balast) bulunur, yanlış montaj yaparsanız elektrik sistemine zarar verebilirsiniz. Far ayarı (yükseklik ve genişlik), karşıdan gelenleri kamaştırmamak ve yolu iyi aydınlatmak için önemlidir. Yetkili serviste veya oto elektrikçisinde yaptırın. Sinyaller çalışmıyor veya hızlı yanıp sönüyor (süper flaş, 'tak tak tak' hızlı ses): Bir sinyal lambası (ön veya arka) yanmış veya direnci düşük. Yanmış lambayı değiştirin. Lambalar sağlamsa, flaşör rölesi (flasher relay) arızalı. Her iki far da yanmıyor: Sigorta atmış (far sigortası, kutu şeması kullanım kılavuzunda). Far rölesi arızalı (aynı tipteki başka bir röle ile yer değiştirerek test edin). Far anahtarı (kontrol modülü) bozulmuş olabilir.
Belirtileri: Gösterge panelinde akü uyarı ışığı (kırmızı, akü sembolü) yanar (bazen yanıp söner). Motor çalışırken farlar sönük (güç yetmiyor), sürüş sırasında akü bitme belirtileri (yavaş marş, elektronik cihazların sıfırlanması) ortaya çıkar. Fırçaların (carbon brush) aşınması: Alternatör rotoruna elektrik ileten karbon fırçalar zamanla aşınır (2-3 cm'den 0.5 cm'ye iner), temas kesilir, alternatör şarj etmez. Rulmanların (bearing) bozulması: Uğultu, sürtünme, gıcırtı, alternatörün mekanik olarak arızalanması. Çözüm: Oto elektrikçisi, multimetre ile voltajı ölçer (motor çalışırken 13.5-14.5 V arası olmalı). Altında (13.0V) veya üstünde (15V+) ise alternatör arızalı. Ayrıca alternatör çıkış akımını (amper) ölçer. Alternatör tamir edilebilir (parça değişimi: regülatör, diyot köprüsü, fırça, rulman, kayış). Tamir fiyatı: 500-2.000 TL (parça + işçilik). Komple alternatör değişimi: 2.000-6.000 TL (orijinal veya yan sanayi). Tamir genellikle değişimden daha ekonomiktir (%30-50 ucuz).
Arıza kodu yorumlaması, uzmanlık gerektirir. Aynı kod, farklı sebeplerden kaynaklanabilir (örn. P0171: hava kaçağı, MAF sensörü kirlenmiş, yakıt filtresi tıkalı, yakıt pompası zayıf, enjektör tıkalı). Örnek kodlar: P0171: Karışım çok zayıf (oksijen sensörü, hava kaçağı, yakıt basıncı), P0300: Rastgele silindir ateşleme hatası (ateşleme bobini, buji, yakıt enjektörü), P0420: Katalitik konvertör verimliliği düşük (katalitik konvertör arızası, oksijen sensörü), P0135: Oksijen sensörü ısıtıcı devresi arızası. Arıza belirtileri: Gösterge panelinde motor uyarı ışığı (check engine, Malfunction Indicator Lamp - MIL) yanar (sarı veya kırmızı, motor sembolü). Motor performansı düşer: rölanti dalgalanması (sarsıntı, düzensiz), stop etme (özellikle rölantide), teklemeler (ivmelenmede), güçsüzlük (rampada zorlanma), yüksek yakıt tüketimi.
Marş motoru (starter motor), aküden gelen elektrikle motoru (krank milini) ilk harekete geçiren bileşendir. Anahtar çevrildiğinde marş rölesi (solenoid) devreye girer, marş motoru döner, volan dişlisine (ring gear) temas ederek motoru döndürür. Marş motoru tamir edilebilir: Fırça (carbon brush) değişimi (en yaygın, 100-300 TL), solenoid (marş rölesi) değişimi (200-500 TL), bendix (marş dişlisi) değişimi (200-400 TL). Tamir işçiliği: 500-1.000 TL. Çözüm: Önce akü voltajını ölçün (12.5V altındaysa takviye yapın veya şarj edin). Akü yeterli (12.5V+) ve akü kutupları temiz ise, marş motorunu çıkarıp test edin (oto elektrikçisi). Marş motoru sürekli dönüyor (anahtarı bıraksanız bile dönmeye devam ediyor). Sebebi: Marş rölesi (solenoid) yapışmış, kontak anahtarı arızalı. Aküyü çabuk bitirir, marş motoru yanabilir. Derhal akü negatif terminalini sökün.
Kış aylarında soğuk hava (eksi dereceler) akünün kimyasal reaksiyon hızını düşürür, performansı %30-50 azalır. Bu nedenle kışın akü bitmesi daha sık görülür. Parazitik akım testi (anahtar kapalıyken aküden çekilen akım, karanlık akım, dark current): Multimetre amper konumuna alınır, akü negatif terminali ile kablo arasına seri bağlanır. Normal değer 20-50 mA'dır (miliamper). Yüksekse (100+ mA), hangi sigortayı çekince akım düşüyor tespit edilir, arızalı cihaz bulunur. Kontak kapatıldığında farların veya iç ışığın açık kalması (unutkanlık). Çok kısa mesafe sürüşler (10-15 dakikadan az) akü tam şarj olmaz, zamanla akü zayıflar. Akü kutuplarını temizleyin (korozyon, beyaz veya yeşil toz). Karbonat + su karışımı veya tel fırça ile temizleyin, vazelin sürün. Akünün voltajını multimetre ile ölçün (motor kapalıyken 12.5V - 12.8V, motor çalışırken 13.5V - 14.5V arası olmalı).
Trabzon / Arsin bölgesinde diğer hizmetler